After 3.5 years of dedicated work promoting sustainable
agricultural development and women’s economic empowerment in
Kosovo, CARE Balkans and its partners are proud to mark the
successful completion of the IWKA project.
During this period, the project supported 93 women-led agribusinesses,
established four fully operational women producers’ associations, provided
continuous technical training, formed four informal women’s business clubs as
local advocacy platforms, and offered free legal counselling and representation to
participants, significantly strengthening women’s role in the agricultural sector
and their communities.
“What was especially important to me is that this project does not only change
one’s work – it changes one’s mindset. From being a woman who works quietly in
the background, you become a woman who speaks, plans, manages, and
leads,” said Jelena Dokić, who developed a small fruit and vegetable processing
unit and produces homemade goods rooted in identity, tradition, and quality with
the support of IWKA.
Another powerful example of the project’s impact is the journey of Sindije Idrizi
Maloku, whose experience reflects the development of a successful beekeeping
enterprise in Junik. With IWKA’s targeted training, mentorship, and equipment
support, she overcame three challenging years marked by climate-related
setbacks and expanded her operation to 30 beehives producing high-quality
mountain and chestnut honey.
Similarly, beneficiary Mevlide Vrajolli emphasized the project’s key role in her first
steps toward entrepreneurship. “I was born to become somebody, to become a
businesswoman – and I knew I could do it. Failure was never an option for
me,” she stated. She described the project as the steady support that enabled her
to transform determination into meaningful progress on her path to
empowerment.
All of these achievements were presented during a major event held on 27
November, where project participants, institutional partners, agribusinesses,
colleagues, and friends gathered to celebrate the success of the IWKA project and
reflect on its impact. The event also featured keynote addresses by the German
Ambassador to Kosovo, H.E. Mr. Rainer Rudolph; Deputy Minister of Agriculture, Mr.
Imri Demelezi; CARE Balkans Director, Ms. Sumka Bučan; Executive Director of
Kosova Women 4 Women, Ms. Iliriana Gashi; and Executive Director of the Civil
Rights Program Kosovo, Mr. Memli Ymeri.
CARE Balkans extends its sincere appreciation to all partners, supporters, and the
incredible women at the heart of this initiative. Their dedication, resilience, and
vision have been instrumental in the success of IWKA, laying a strong foundation
for future collaboration. We look forward to building on this momentum and
continuing its mission to advance economic opportunities for women in
agriculture. Gratitude is extended to everyone who has been part of this
remarkable journey.
The project IWKA – Including Women in Kosovo’s Agribusiness – Improving the
Economic and Social Status of Women in Kosovo by Supporting Women-led
Agribusiness is Funded by the German Federal Ministry for Economic Cooperation
and Development (BMZ) through Engagement Global GmbH and is implemented by
CARE Balkans and local partners: Kosovo-Women 4 Women and the Program for
Civil Rights in Kosovo
Albanian:
IWKA shënon një arritje të rëndësishme në
avancimin e grave
Pas 3.5 viteve punë të përkushtuar në promovimin e zhvillimit të
qëndrueshëm bujqësor dhe fuqizimit ekonomik të grave në
Kosovë, CARE Balkans dhe partnerët e saj janë krenarë të shënojnë
përfundimin e suksesshëm të projektit IWKA.
Gjatë kësaj periudhe, projekti ka mbështetur 93 agrobiznese të udhëhequra nga
gratë, ka themeluar katër shoqata të prodhueseve të grave të cilat tashmë
funksionojnë plotësisht, ka ofruar trajnim të vazhdueshëm teknik, ka krijuar katër
klube joformale të grave në biznes si platforma lokale të avokimit, si dhe ka ofruar
këshillim dhe përfaqësim ligjor falas për përfitueset, duke fuqizuar ndjeshëm rolin
e grave në sektorin bujqësor dhe në komunitetet e tyre.
“Për mua, ajo që ishte veçanërisht e rëndësishme është se ky projekt nuk
ndryshon vetëm punën e dikujt – ai ndryshon mënyrën e të menduarit. Nga të
qenit një grua që punon në heshtje në prapaskenë, bëhesh një grua që flet,
planifikon, menaxhon dhe udhëheq,” tha Jelena Dokić, e cila me mbështetjen e
IWKA-s zhvilloi një njësi të vogël për përpunimin e pemëve dhe perimeve dhe
prodhon produkte shtëpiake të rrënjosura në identitet, traditë dhe cilësi.
Një shembull tjetër i fuqishëm i ndikimit të projektit është rrugëtimi i Sindije Idrizi
Malokut, përvoja e së cilës reflekton zhvillimin e një ndërmarrjeje të suksesshme
bletarie në Junik. Me trajnimet e synuara, mentorimin dhe mbështetjen me pajisje
nga IWKA, ajo i tejkaloi tre vite të vështira të shënuara nga sfida klimatike dhe e
zgjeroi aktivitetin e saj në 30 koshere, duke prodhuar mjaltë cilësor të malit dhe të
gështenjës.
Ngjashëm, përfituesja Mevlide Vrajolli theksoi rolin kyç të projektit në hapat e saj
të parë drejt ndërmarrësisë. “Kam lindur për t’u bërë dikush, për t’u bërë një
biznesmene – dhe e dija se mund ta arrija. Dështimi nuk ka qenë kurrë një opsion
për mua,” u shpreh ajo. Ajo e përshkroi projektin si mbështetjen e qëndrueshme
që i mundësoi të shndërronte vendosmërinë në progres domethënës në rrugën e
saj drejt fuqizimit.
Të gjitha këto arritje u prezantuan gjatë ngjarjes përmbyllëse të organizuar më 27
Nëntor, ku përfitueset e projektit, partnerët institucionalë, agrobizneset, kolegët
dhe miqtë u mblodhën për të festuar suksesin e projektit IWKA dhe për të
reflektuar mbi ndikimin e tij. Ngjarja përfshiu edhe fjalime hyrëse nga Ambasadori
i Gjermanisë në Kosovë, Sh.T. z. Rainer Rudolph; Zëvendësministri i Bujqësisë, z.
Imri Demelezi; Drejtoresha e CARE Balkans, znj. Sumka Bučan; Drejtoresha
Ekzekutive e Kosova Women 4 Women, znj. Iliriana Gashi; dhe Drejtori Ekzekutiv i
Programit për të Drejtat Civile në Kosovë, z. Memli Ymeri.
CARE Balkans shpreh mirënjohjen e saj të sinqertë për të gjithë partnerët,
mbështetësit dhe gratë e jashtëzakonshme që qëndrojnë në zemër të kësaj nisme.
Përkushtimi, qëndrueshmëria dhe vizioni i tyre kanë qenë thelbësorë për suksesin
e IWKA-s, duke krijuar një themel të fortë për bashkëpunime të ardhshme. Presim
me padurim të ndërtojmë mbi këtë momentum dhe të vazhdojëmë misionin tonë
për avancimin e mundësive ekonomike për gratë në bujqësi. Mirënjohje për të
gjithë që kanë qenë pjesë e këtij udhëtimi të jashtëzakonshëm.
Projekti IWKA – Përfshirja e Grave në Agrobiznesin e Kosovës – Përmirësimi i
Statusit Ekonomik dhe Social të Grave në Kosovë përmes Mbështetjes së
Agrobizneseve të Udhehequra nga Gratë, financohet nga Ministria Federale
Gjermane për Bashkëpunim Ekonomik dhe Zhvillim (BMZ) përmes Engagement
Global GmbH dhe zbatohet nga CARE Balkans dhe partnerët lokalë: Kosovo-
Women 4 Women dhe Programi për të Drejtat Civile në Kosovë.
Serbian:
IWKA beleži značajnu prekretnicu u
osnaživanju žena
Nakon 3,5 godine posvećenog rada na unapređenju održivog
poljoprivrednog razvoja i ekonomskog osnaživanja žena na
Kosovu, CARE Balkans i njegovi partneri sa ponosom obeležavaju
uspešan završetak projekta IWKA.
Tokom ovog perioda, projekat je podržao 93 agribiznisa kojima upravljaju žene,
osnovao četiri u potpunosti funkcionalna udruženja žena proizvođača, pružio
kontinuirane tehničke obuke, formirao četiri neformalna kluba žena preduzetnica
kao lokalne platforme za zagovaranje i obezbedio besplatno pravno savetovanje i
zastupanje za učesnice, čime je značajno ojačao ulogu žena u poljoprivrednom
sektoru i njihovim zajednicama.
„Ono što mi je bilo posebno važno jeste da ovaj projekat ne menja samo nečiji rad
– on menja nečiji način razmišljanja. Od žene koja tiho radi u pozadini postajete
žena koja govori, planira, upravlja i vodi“, rekla je Jelena Dokić, koja je uz podršku
IWKA projekta razvila malu jedinicu za preradu voća i povrća i proizvodi domaće
proizvode utemeljene na identitetu, tradiciji i kvalitetu.
Još jedan snažan primer uticaja projekta jeste put Sindije Idrizi Maloku, čije
iskustvo odražava razvoj uspešnog pčelarskog preduzeća u Juniku. Zahvaljujući
ciljanim obukama, mentorstvu i opremi koju je obezbedio IWKA, uspešno je
prevazišla tri izazovne godine obeležene klimatskim poteškoćama i proširila svoje
poslovanje na 30 košnica koje proizvode visokokvalitetan planinski i kestenov
med.
Slično tome, korisnica Mevlide Vrajolli naglasila je ključnu ulogu projekta u njenim
prvim koracima ka preduzetništvu. „Rođena sam da postanem neko, da postanem
poslovna žena – i znala sam da to mogu. Neuspeh nikada nije bio opcija“, izjavila
je. Projekat je opisala kao stabilnu podršku koja joj je omogućila da svoju
odlučnost pretvori u značajan napredak na putu ka osnaživanju.
Sva ova dostignuća predstavljena su tokom velikog događaja održanog 27.
novembra, gde su se učesnice projekta, institucionalni partneri, agribiznisi, kolege
i prijatelji okupili kako bi proslavili uspeh projekta IWKA i osvrnuli se na njegov
uticaj. Događaj je takođe obuhvatio i uvodna obraćanja nemačkog ambasadora na
Kosovu, NJ. E. g. Rajnera Rudolfa; zamenika ministra poljoprivrede, g. Imrija
Demelezija; direktorke CARE Balkans, gđe Sumke Bučan; izvršne direktorke Kosovo
Women 4 Women, gđe Ilirijane Gaši; i izvršnog direktora Programa za ljudska prava
Kosovo, g. Memlija Ymerija.
CARE Balkans izražava iskrenu zahvalnost svim partnerima, donatorima i izuzetnim
ženama koje se nalaze u središtu ove inicijative. Njihova posvećenost, istrajnost i
vizija bili su ključni za uspeh IWKA projekta, stvarajući snažne temelje za buduću
saradnju. Radujemo se nastavku izgradnje ovog zamaha i daljem unapređenju
ekonomskih mogućnosti za žene u poljoprivredi. Zahvalnost se upućuje svima koji
su bili deo ovog izuzetnog puta.
Projekat IWKA – Inkluzija žena u kosovsku agribiznis industriju – unapređenje
ekonomskog i društvenog statusa žena na Kosovu kroz podršku agribiznisima
koje vode žene – finansira nemačko Savezno ministarstvo za ekonomsku saradnju
i razvoj (BMZ) putem Engagement Global GmbH, a sprovode CARE Balkans i lokalni
partneri: Kosovo Women 4 Women i Program za ljudska prava Kosovo.